Trong tác phẩm kinh điển "Thủy hử", Lâm Xung là một nhân vật giữ vị trí đặc biệt quan trọng. Ông là một trong 36 Thiên Cương Tinh của Lương Sơn Bạc, xếp vị trí thứ 6 trong hàng ngũ các tướng Lương Sơn.
Nhân vật sở hữu võ công cao cường
Lâm Xung là người thành thạo rất nhiều loại binh khí nhưng tài nghệ tuyệt đỉnh nhất của ông là kỹ thuật đánh Bát Xà Mâu, thương pháp của ông cũng thuộc loại xuất quỷ nhập thần. Nhờ vậy, Lâm Xung mới có biệt hiệu Báo Tử Đầu.
Chân dung nhân vật Lâm Xung trên phim ảnh.
Lâm Xung xuất hiện từ hồi 6 của tác phẩm "Thủy hử", là một vị quan nhân được miêu tả: “Đầu đội khăn xéo xanh, đằng sau gáy cài vòng bạch ngọc, mình mặc áo chiến bào đơn màu lục, lưng thắt đai bạc chạm một dải lưng rùa, chân đi đôi hài mõm vuốt, tay cầm cái quạt tứ xuyên, đầu báo mặt tròn, râu hùm, hàm én,thân cao tám thước”.
Với võ công cao cường, Lâm Xung đã góp mặt trong nhiều trận chiến nổi tiếng của Thủy Hử và lập không ít chiến công cho Lương Sơn Bạc. Trong đó, cảnh Báo Tử Đầu so tài võ nghệ với Hồng giáo đầu được xếp vào hàng kinh điển. Khi ở Đông Kinh, Lâm Xung có người bạn thân thiết là Lục Khiêm làm chức Ngu hầu dưới trướng Cao Cầu.
Lâm Xung bị Cao Cầu hãm hại, phải đi đày đến Thương Châu.
Vào ngày Cao Cầu mới lên nhậm chức Thái uý, triệu tập tất cả các giáo đầu tại phủ để điểm danh, do giáo đầu Vương Tiến chống lệnh, bị Cao Cầu phạt, giao cho Lâm Xung xử. Lâm Xung bàn với Lục Khiêm giấu Cao Cầu thả Vương Tiến đi và được chấp thuận.
Cao Cầu có một cậu con trai nuôi tên là Cao Khảm, thường được gọi là Cao Nha Nội, hiệu là "Hoa hoa thái tuế", là một kẻ rất háo sắc. Vợ Lâm Xung là Trương thị có nhan sắc quyến rũ tuyệt trần nên đã lọt vào "mắt xanh" của Cao Khảm. Hắn ăn vạ đòi phụ thân phải cưới bằng được Trương thị cho mình. Cao Cầu vì yêu chiều con nên chấp thuận, tìm cách khiến Lâm Xung bị kết án phải đi đày đến Thương Châu.
Trên đường đến Thương Châu, Lâm Xung cùng hai công sai đến làm khách ở trang viên của Sài Tiến và được ông tiếp đãi nhiệt tình. Vị Sài đại nhân này là hậu duệ vua nhà Chu, là bậc trượng nghĩa khinh tài, lại có mối thâm giao với quan phủ địa phương. Trước nay, ông rất thích nhất việc đón tiếp giúp đỡ các anh hùng sa cơ lỡ bước, đặc biệt là những phạm nhân phải chịu tội lưu đày như Lâm Xung.
Video: Cảnh Lâm Xung (Hồ Đông) đánh Hồng giáo đầu tại trang viên của Sài Tiến.
Trong trang viên, sư phụ của Sài Tiến là Hồng giáo đầu muốn so tài võ nghệ. Lâm Xung thoái thác không được, đành phải ứng chiến. Ở bộ phim "Thủy hử 2011", màn tỉ thí kinh điển này được khắc hoạ rõ nét. Khi giao đấu với Hồng giáo đầu, Lâm Xung (Hồ Đông) đã không cần phải tháo gông mà còn khẳng định chỉ cần một gậy là có thể đánh ngã Hồng giáo đầu, nếu đến gậy thứ hai coi như Lâm Xung thua. Quả nhiên, với võ nghệ tuyệt luân của mình Lâm Xung đã đánh bại Hồng giáo đầu chỉ bằng một gậy khiến mọi người đều phải kinh ngạc.
Tính cách ngoài đời khác xa trong phim ảnh
Trên màn ảnh, Lâm Xung được khắc hoạ thông qua hình tượng của một vị anh hùng hảo hán Lương Sơn Bạc. Tuy nhiên, theo nguyên tác "Thủy hử", nhà văn Thi Nại Am không hề xây dựng nhân vật Báo Tử Đầu thập toàn thập mỹ như vậy.
Tạo hình nhân vật Báo Tử Đầu trong "Thuỷ hử" năm 2011.
Trong lịch sử điện ảnh Trung Quốc, Châu Dã Mang và Hồ Đông là hai diễn viên được đánh giá cao khi thể hiện nhân vật Lâm Xung ở hai phiên bản “Thủy Hử” 1998 và 2011. “Lâm Xung” của Hồ Đông nổi tiếng hơn một chút với nhiều tài nghệ nhưng vai diễn của Châu Dã Mang lại đánh giá kinh điển và bám sát nguyên tác hơn.
Sự hèn nhát của Lâm Xung được thể hiện khi không dám xuống tay đánh kẻ sàm sỡ vợ mình chỉ vì biết hắn là con nuôi của Cao Thái Úy. Ngay cả Võ Đại Lang – anh trai của Võ Tòng dù chỉ là một người thấp bé, yếu ớt còn sẵn sàng phá cửa xông vào tấn công Tây Môn Khánh khi phát hiện kẻ này dan díu với vợ mình. Trong khi đó, Lâm Xung thân là một giáo đầu xuất sắc nhất Đông Kinh lại e dè khi vợ mình bị Cao Nha Nội dở trò sàm sỡ.
Theo nguyên tác, Lâm Xung không trượng nghĩa giống nhân vật trên phim ảnh.
Khi Lâm Xung tới gia trang Sài Tiến kiếm bạc làm lộ phí, tính cách cơ hội của ông đã được thể hiện rõ ràng. Ông dùng tiền đút lót cho đám quan nhỏ trong ngục. Không chỉ thế, khi Lương Sơn Bạc xuất hiện thế lực mới là nhóm Tiều Cái, “Báo Tử Đầu” đã ra tay hạ sát Vương Luân – người đã cho ông chốn dung thân lúc đường cùng.